Project GYPAS

Έργο
Γύπας

Για την Ενδυνάμωση του Κυπριακού πληθυσμού του
Γύπα (Gyps fulvus) με άτομα από την Κρήτη

Το έργο ΓΥΠΑΣ έχει ως στόχο την ενίσχυση του εξαιρετικά μειωμένου πληθυσμού του Γύπα της Κύπρου με πουλιά από την Κρήτη. Διενεργείται στα πλαίσια του προγράμματος Διασυνοριακής Συνεργασίας Ελλάδα - Κύπρος 2007-2013, και συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και εθνικούς πόρους των δύο χωρών.

Το Έργο

Ο πληθυσμός του Γύπα Πυρρόχρου (Gyps fulvus) στην Κύπρο μειώνεται δραματικά εδώ και 20 χρόνια. Ο πληθυσμός του Γύπα στην Κύπρο τη δεκαετία του 1960 έφθανε τουλάχιστον τα 100 άτομα ενώ η τελευταία πληθυσμιακή απογραφή του Γύπα τον Μάρτιο του 2011, η οποία κάλυψε 14 τοποθεσίες στα νοτιοδυτικά του νησιού, έδειξε ότι ο συνολικός πληθυσμός του Γύπα στην Κύπρο που ζει σε άγρια κατάσταση βρίσκεται μεταξύ έξι και οκτώ πουλιών μόνο. Σε αντίθεση με τον πληθυσμό της Κύπρου, ο πληθυσμός της Κρήτης είναι πάνω από 400 άτομα.

Οι λόγοι μείωσης του είδους είναι η στοχευμένη καταπολέμηση, η δηλητηρίαση μέσω τοποθέτησης δηλητηριασμένων δολωμάτων για αλεπούδες και κυνηγόσκυλα, η μείωση της τροφής λόγω της μείωσης της εκτατικής κτηνοτροφίας, και η ενόχληση κατά την εποχή του φωλιάσματος. 

Λόγω του μικρού μεγέθους του νησιού, ο μικρός πληθυσμός του Γύπα είναι ευάλωτος σε περιβαλλοντικές αλλαγές ή καταστροφές, και αιμομιξία. Ο πληθυσμός της Κρήτης θεωρείται υγιής, αν και δράσεις διατήρησης είναι απαραίτητες και εκεί.

Παρόλο που έχουν γίνει κάποιες προσπάθειες να βοηθηθεί ο πληθυσμός του Γύπα της Κύπρου, αυτές δεν έχουν αποδώσει σε βαθμό που το είδος να είναι ασφαλές. Σύμφωνα με το νόμο 152 (Ι) του 2003 της Κύπρου, το είδος είναι υπό απειλή και τα τελευταία χρόνια μόνο ένα με δύο ζευγάρια αναπαράγονται  κάθε χρόνο, αλλά η τύχη των μικρών είναι αβέβαιη. 

Αυτό οδήγησε τις αρμόδιες υπηρεσίες στην Κύπρο (Ταμείο Θήρας, Τμήμα Δασών) μαζί με τον Πτηνολογικό Σύνδεσμο και άλλους να συντάξουν ένα διαχειριστικό σχέδιο για το Γύπα, του οποίου βασικός στόχος είναι η ενδυνάμωση του πληθυσμού του Γύπα στην Κύπρο με πουλιά από το εξωτερικό. Δεδομένου ότι μόνο η Ελλάδα (Κρήτη) και η Ισπανία έχουν πληθυσμούς του είδους που να μπορούν να αντέξουν να 'δώσουν' άτομα σε άλλη χώρα, είχε ξεκινήσει ήδη εδώ και κάποια χρόνια επαφή με Ελλάδα και Ισπανία για μια πιθανή συνεργασία.

Τελικά ο πληθυσμός του Γύπα στην Κρήτη θεωρήθηκε ως ο καταλληλότερος πληθυσμός για ενδυνάμωση του Κυπριακού πληθυσμού επειδή είναι ο πλησιέστερος γενετικά και γεωγραφικά με όμοια οικολογικά χαρακτηριστικά.